De uitdagingen op de arbeidsmarkt zijn groot. Dat zijn ze vandaag, dat waren ze drie jaar geleden en de verwachting is dat de krapte de komende jaren verder zal toenemen. In Nederland groeit het tekort aan personeel, met name in sectoren als zorg, ICT, bouw en techniek. Ook de haven merkt hiervan dagelijks de gevolgen. Technici vormen de ruggengraat van de haven. Met grote ontwikkelingen op het gebied van energietransitie, digitalisering en infrastructuur neemt de vraag naar technisch vakmanschap alleen maar verder toe. En daarbij zijn de uitdagingen in transport, logistiek en de maritieme sector nog niet eens meegerekend.

Tegelijkertijd zien we al jaren zorgwekkende ontwikkelingen. Minder jongeren kiezen voor technische of maritieme opleidingen, de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt kan beter, opleidingsinitiatieven zijn vaak versnipperd en werkgevers beschikken niet altijd over voldoende capaciteit om nieuwe medewerkers te begeleiden. Daarbij ontbreekt het regelmatig aan structurele samenwerking tussen onderwijs, overheid en bedrijfsleven.

Toch vormden deze uitdagingen geen reden om af te wachten. Op basis van onderzoek onder havenbedrijven, onderwijsinstellingen en overheden werd het programma Werken in de Haven ontwikkeld. Geen tijdelijk project gericht op snelle oplossingen, maar een duurzaam programma dat investeert in een sterke arbeidsmarkt voor de lange termijn. Een programma dat werkgevers, studenten, werkzoekenden en zij-instromers dichter bij elkaar brengt en de voorwaarden creëert voor succesvolle en duurzame matches.

Met de arbeidsmarktprognoses als uitgangspunt zijn we drie jaar geleden gestart met een duidelijke ambitie: meer mensen interesseren voor een carrière in de Amsterdamse haven en de verbinding tussen talent, onderwijs en werkgevers versterken.

Werken in de Haven maakt jongeren, studenten, werkzoekenden en zij-instromers bewust van de vele carrièremogelijkheden in de haven. Daarnaast brengen we talent en havenbedrijven actief met elkaar in contact en werken we aan een betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt.

De aanpak van Werken in de Haven combineert arbeidsmarktcommunicatie, matching en samenwerking binnen het havenecosysteem. Door werkgevers, onderwijsinstellingen, overheden en arbeidsmarktpartners actief met elkaar te verbinden, wordt gewerkt aan zowel de instroom van nieuw talent als het versterken van de arbeidsmarkt op de langere termijn.

Om deze ambitie te realiseren, is Werken in de Haven opgebouwd rond drie samenhangende programmalijnen.

Promotie

Promotie richt zich op het versterken van het imago van de haven als aantrekkelijke werkgever. Door gerichte communicatie, campagnes, evenementen en voorlichting worden jongeren, studenten, werkzoekenden en zij-instromers geïnformeerd over de mogelijkheden van werken in de haven.

Match

Match brengt talent en werkgevers actief met elkaar in contact. Van eerste kennismaking tot opleiding, stage, praktijkleren of duurzame plaatsing wordt gewerkt aan een betere aansluiting tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt.

Havencommunity Verbondenheid

Havencommunity Verbondenheid richt zich op het versterken van de samenwerking tussen bedrijven, onderwijsinstellingen, overheden en arbeidsmarktpartners. Door kennis, netwerken en initiatieven met elkaar te verbinden ontstaat een sterke community die gezamenlijk werkt aan de arbeidsmarktvraagstukken van vandaag en morgen.

Binnen het stimuleringsprogramma zijn de volgende doelstellingen geformuleerd:

1. Het versterken van het imago van de haven als aantrekkelijke werkgever.
2. Het ontwikkelen van een effectieve marketing- en communicatieaanpak gericht op jongeren, studenten, werkzoekenden en zij-instromers.
3. Het creëren van structurele ontmoetingen tussen talent en havenwerkgevers.
4. Het ontwikkelen en optimaliseren van een gezamenlijk matchingtraject, van eerste kennismaking tot duurzame plaatsing.

5. Het versterken van de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt binnen de logistieke, technische en maritieme sectoren.

6. Het ondersteunen van werkgevers bij het werven, onboarden, begeleiden en behouden van talent.

Binnen de arbeidsmarktopgave is het niet voldoende om ons op één doelgroep te richten. Om jongeren, studenten, werkzoekenden en zij-instromers te interesseren voor een carrière in de haven, is een aanpak nodig die verschillende leeftijds- en doelgroepen bereikt. Voor de promotiedoelstellingen geldt dat bewustwording al op jonge leeftijd begint. Het vergroten van de bekendheid van de haven en de carrièremogelijkheden vraagt daarom om aandacht voor jongeren vanaf ongeveer tien jaar. Tegelijkertijd is het belangrijk zichtbaar te zijn voor studenten, werkzoekenden en professionals die een volgende stap in hun loopbaan overwegen.

Voor de programmalijn Match ligt de focus voornamelijk op jongeren, studenten, werkzoekenden en zij-instromers vanaf ongeveer achttien jaar. Denk hierbij aan stages, praktijkleren, opleidingen, leerwerktrajecten en vacatures. Iedere doelgroep vraagt daarbij om een eigen benadering en communicatiestrategie.

Voor de Amsterdamse haven vormen de bewoners van het Noordzeekanaalgebied een belangrijke bron van arbeidspotentieel. Een groot deel van de huidige werknemers in het havengebied woont immers in de gemeenten rondom het Noordzeekanaal, van Amsterdam tot aan Den Helder.

Tegelijkertijd liet onderzoek zien dat inwoners in gebieden dicht bij de haven vaak onvoldoende bekend zijn met de carrièremogelijkheden die het havengebied biedt. Aan de andere kant hadden veel werkgevers deze doelgroepen nog beperkt in beeld als potentiële bron van nieuw talent.

Amsterdam Nieuw-West bood daarom een uitstekende testcase voor de eerste fase van het stimuleringsprogramma. In dit stadsdeel komen arbeidsmarktvraagstukken, talentontwikkeling en kansen op duurzame werkgelegenheid op een unieke manier samen.

Samen met partners als Startpunt, het WerkgeversServicepunt (WSP), Jongerenpunt, UWV en Nationaal Programma Samen Nieuw-West is actief ingezet op het bereiken, informeren en begeleiden van jongeren, werkzoekenden en zij-instromers richting de havenarbeidsmarkt.

Deze partners beschikken over belangrijke instrumenten en expertise op het gebied van scholing, begeleiding, kandidaatmatching en werkgeversondersteuning. Door deze krachten te bundelen ontstond een stevige basis om zowel talent als werkgevers beter met elkaar te verbinden.

Drie jaar later kijken we terug op de resultaten van deze gezamenlijke inspanning. In de volgende hoofdstukken laten we zien welke impact is gerealiseerd op het gebied van promotie, matching en het versterken van de havencommunity.